, 25 Sierpnia 2019 roku.

Stare odmiany zbóż przeżywają swój renesans

Komosa ryżowa, amarantus, pszenica: płaskurka, samopsza i orkisz, a także proso – to bogate w składniki odżywcze i mineralne stare odmiany zbóż, które przeżywają obecnie swój renesans – mówi PAP dietetyk Sandra Ataniel.

Produkty zbożowe jeszcze do niedawna były u podstawy piramidy żywieniowej i choć teraz wyparły je warzywa i owoce, jednak to nie znaczy, że są mniej ważne. Nadal powinny stanowić główne źródło energii (razem z warzywami i owocami) – są doskonałym źródłem węglowodanów, bogatym w witaminy z grupy B: B1 i B2, a także kwas foliowy i niacynę. Zboża są także głównym źródłem błonnika pokarmowego, który zmniejsza ryzyko rozwoju wielu chorób cywilizacyjnych w tym m.in. nowotworów przewodu pokarmowego, Ponadto błonnik pomaga utrzymać prawidłową masę ciała, zmniejsza wchłanianie cholesterolu i występowanie zaparć.

 Współcześnie w produktach zbożowych dominują pszenica zwyczajna, żyto, pszenżyto, jęczmień, gryka czy owies, ale – ze względu na pandemię otyłości i chorób cywilizacyjnych – widoczny jest powrót do starych odmian zbóż, znanych od kilku tysięcy lat. „Konsument poszukuje nowej żywności funkcjonalnej, w tym tych nowych, choć tak naprawdę starych zbóż” – mówi Ataniel.

Komosa ryżowa i amarantus, są to bardzo stare zboża, które już 4000 lat temu były znane jako takie, które dawały siłę i męstwo. Już to świadczy o ich wartości odżywczej. Warto z nich korzystać” – przyznaje specjalistka. Według niej komosa ryżowa zawiera dużo białka, które pod względem wchłaniania i funkcjonalności jest bardzo podobne do białka zwierzęcego. Produkty z niej polecane są np. dla osób będących na diecie roślinnej, czy dla sportowców. „Jeśli chodzi o amarantus, który jest tak naprawdę zbożem rzekomym (nie należy do traw), to jego nasiona zawierają dużą dawkę żelaza. Będzie on bardzo wartościowym produktem w diecie chorych na anemię, kobiet w ciąży, osób starszych i wszystkich tych, którzy potrzebują większej dawki tego składnika mineralnego” – podkreśla dietetyk.

Ponadto zboża te są bogate we flawonoidy, czyli substancje, które mają działanie antyoksydacyjne. „Wymiatają wolne rodniki z naszego organizmu, więc pomagają chronić nas przed chorobami nowotworowymi, opóźniają procesy starzenia i zwiększają odporność” – dodaje Ataniel.

Do łask wracają także stare odmiany pszenicy: płaskurka, samopsza, a także orkisz. „Te stare odmiany przez to, że wymagają dużo mniejszych nakładów środków ochrony roślin, mają mniej zanieczyszczeń, a jednocześnie zawierają więcej białka, błonnika i witamin.” – podkreśla ekspertka. Pszenica płaskurka i samopsza to przede wszystkim źródło krzemu niezbędnego do prawidłowego utrzymania stanu skóry, włosów czy paznokci. Oprócz tego te dawne zboża zawierają bardzo dużo witaminy B2, odpowiadającej za układ nerwowy oraz za prawidłowe utrzymanie błon śluzowych całego organizmu. Regularne spożywanie orkiszu korzystnie wpływa na układ krążenia oraz obniża poziom cholesterolu, a proso korzystnie wpływa na żołądek i wzmacnia nerki.

Zastosowanie starych zbóż jest bardzo szerokie. Z większości z nich można wytworzyć kaszę, płatki lub mąkę do wypieku ekologicznego pieczywa. Z niektórych robi się substytut kawy czy alkohole. „Większość z nich można wykorzystać, podobnie jak współczesne zboża, do przygotowania obiadu. Natomiast przykładowo kasza jaglana, która jest z prosa czy komosa ryżowa świetnie nadają się do deserów, dlatego, że mają lekko słodkawy posmak” – przyznaje dietetyk. Amarantus i komosa ryżowa, podobnie jak proso, są zbożami bezglutenowym. „Jest to na pewno składnik, który powinien znaleźć się w diecie osób np. z celiakią – są bezglutenowe, ale mają bardzo wysoką wartość odżywczą” – dodaje ekspert.

Źródło: PAP – Nauka w Polsce

Artykuły powiązane

Ta strona używa plików cookies polityka prywatności

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close